Como herdar se non hai testamento? Guía para herdeiros abintestato

En Galicia, cando unha persoa falece sen deixar testamento, actívase o que se coñece como sucesión intestada ou ab intestato. Este proceso está regulado polo Código Civil español e establece unha orde de herdeiros legais que determinará como se distribúe o patrimonio do falecido.

A ausencia de testamento pode xerar incerteza e conflitos familiares, polo que é fundamental entender como funciona este proceso legal. Para evitar complicacións e asegurar unha correcta distribución dos bens, é recomendable comparar seguros de morte adaptados ás túas necesidades e ás dos teus seres queridos.

Que significa herdar sen testamento en Galicia?

Herdar sen testamento implica que a distribución dos bens do falecido realízase segundo o establecido pola lei e non pola vontade da persoa falecida. Este proceso coñécese como sucesión abintestato e garante que os familiares máis próximos reciban a herdanza conforme a unha orde legal predefinida.

Ademais, esta situación pode xerar dúbidas sobre quen pode reclamar os bens, que trámites son necesarios e como se xestionan os impostos asociados á herdanza. Por iso, é recomendable informarse ben e contar con asesoramento profesional.

Por exemplo, se un pai falece sen testamento e deixa tres fillos, a herdanza divídese en partes iguais entre eles. En cambio, se non hai fillos pero si un cónxuxe e os pais do falecido, a lei establece como se distribúe entre eles, garantindo que todos reciban o que lles corresponde por lei.

Que é a sucesión abintestato e cando se aplica?

A sucesión abintestato é o proceso legal que se segue cando unha persoa falece sen deixar testamento válido. Segundo o artigo 912 do Código Civil, esta sucesión rexistra pola lei e non pola vontade do falecido. Aplica nos seguintes casos:

• Falecemento sen testamento: Cando a persoa non deixou testamento.
• Testamento nulo ou revogado: Se o testamento é declarado nulo polo xuíz ou foi revogado.
• Testamento incompleto: Cando o testamento non cobre todos os bens do falecido.

Nestes casos, o Código Civil establece unha orde de herdeiros legais que se debe seguir para distribuír o patrimonio do falecido.

Quen ten dereito a herdar por lei?

O artigo 913 do Código Civil español establece a orde dos herdeiros legais nunha sucesión intestada:

• Descendentes (fillos e netos): Teñen dereito á herdanza en partes iguais. No caso de que un fillo faleza antes que o causante, os seus descendentes (netos) herdan por dereito de representación.
• Ascendentes (pais e avós): Se non existen descendentes, os pais do falecido herdan en partes iguais. Se un dos pais faleceu, o outro herda a totalidade.
• Cónxuxe viúvo: Ten dereito ao usufruto dunha parte da herdanza. A extensión deste dereito varía segundo a existencia de descendentes ou ascendentes.
• Colaterais (irmáns, sobriños, etc.): Se non existen descendentes, ascendentes nin cónxuxe, os irmáns e outros parentes colaterais herdan en partes iguais.

É importante destacar que o Estado só herda na ausencia de herdeiros legais, desmentindo o mito de que "se non fas testamento, o Estado queda con todo".

Orde de herdeiros legais segundo o Código Civil

O Código Civil español establece unha orde específica para determinar quen ten dereito a herdar cando non existe testamento. Esta orde garante que os familiares máis próximos reciban a herdanza de forma xusta e legal, evitando disputas innecesarias.

Coñecer esta orde permite aos herdeiros planificar a aceptación da herdanza e tomar decisións informadas sobre como xestionar os bens, incluso antes de acudir ao notario.

Herdanza para fillos, cónxuxe e ascendentes

O Código Civil establece que, en primeiro lugar, os fillos e descendentes teñen dereito á herdanza. Na súa ausencia, os pais e ascendentes herdan en partes iguais. O cónxuxe viúvo ten dereito ao usufruto dunha parte da herdanza, que varía segundo a existencia doutros herdeiros.

Que pasa se non hai familiares directos

Se non existen descendentes, ascendentes nin cónxuxe, os bens distribúense entre os irmáns e, se é necesario, entre os sobriños. Na súa ausencia, a herdanza corresponde aos parentes ata o cuarto grao, segundo o estipulado no Código Civil.

Antes de continuar coas cuestións legais, lembra que tamén podes comparar seguros de morte para estar preparado ante calquera eventualidade.

Trámites e documentos necesarios para herdar sen testamento

Cando se herda sen testamento, é fundamental coñecer os trámites legais e documentos que se requiren. Isto inclúe desde a declaración de herdeiros ata a liquidación de impostos, asegurando que todo o proceso sexa transparente e conforme á lei.

Ter toda a documentación en regra evita atrasos e posibles conflitos entre herdeiros, facilitando que a herdanza se xestione de maneira eficiente e xusta.

Declaración de herdeiros abintestato ante notario

Un dos primeiros pasos nunha sucesión intestada é a declaración de herdeiros abintestato, que se realiza ante notario. Este documento certifica quen son os herdeiros legais do falecido e é necesario para poder acceder á herdanza.

Impostos e prazos para aceptar a herdanza

Unha vez identificados os herdeiros, deben aceptar a herdanza e liquidar o Imposto de Sucesións e Doazóns. Este imposto debe abonarse nun prazo de seis meses desde o falecemento, aínda que é posible solicitar unha prórroga se se cumpren certos requisitos.

Como poden axudar os seguros de morte nunha herdanza sen testamento?

Os seguros de morte non só cobren os gastos funerarios, senón que tamén facilitan a xestión legal e administrativa dunha herdanza sen testamento. O seu papel é especialmente importante nas sucesións intestadas, onde os herdeiros poden enfrontarse a trámites complexos e prazos axustados.

Gastos cubertos e apoio na xestión legal

Os seguros de morte ofrecen servizos que inclúen:

• Gastos funerarios: Cadea, traslado e cerimonia.
• Asesoramento legal: Apoio na tramitación de documentos e declaración de herdeiros.
• Xestión de impostos: Orientación para liquidar o Imposto de Sucesións e Doazóns.

Diferencias entre seguro de morte e herdanza con ou sen testamento

Aínda que o seguro de morte non substitúe a necesidade de declarar herdeiros nin aceptar a herdanza, facilita o proceso cubrindo gastos inmediatos e ofrecendo asesoramento legal. Isto pode reducir a carga emocional e económica dos herdeiros, especialmente en situacións de sucesión abintestato.

Para estar ben informado e xestionar a herdanza de forma eficiente, non esquezas comparar seguros de morte e descubrir opcións que che permitan aforrar e estar preparado ante calquera imprevisto.